Fit in je Hoofd als zelfbeoordelingsinstrument: de theoretische onderbouwing

In de Westerse landen zijn er wel meerdere campagnes rond geestelijke gezondheidsbevordering. Maar evaluatiestudies van campagnes die werken met een zelfbeoordelingsinstrument - dat gebaseerd is op tien positieve stappen ter promotie van een goede mentale gezondheid - zijn niet voorhanden.
Dit betekent dat de Vlaamse campagne 'Fit in je Hoofd, Goed in je Vel' hoofdzakelijk slechts via indirecte evidentie kan worden gefundeerd:

Combinatie van universele, selectieve en geïndiceerde preventie

De campagne komt tegemoet aan de suggestie van heel wat onderzoekers om universele, selectieve en geïndiceerde preventie te combineren.
Het concept van de zelfbeoordelingstest voorziet immers in een drietal scenario's. Zowel de gebruikers met een goede, verminderde of slechte veerkracht en mogelijke klachten worden voortgeholpen aan de hand van een advies op maat. Of ze worden doorverwezen naar de hulpverlening.
Door een goede implementatie van het instrument houdt men bovendien rekening met mensen die een hoger risico hebben op het ontwikkelen van een depressie (vb. kansarmen, jongvolwassenen, werklozen).

Zelfeducatie

Zelfeducatie of zelfzorg staan centraal binnen de campagne 'Fit in je Hoofd, Goed in je Vel'. Deze begrippen hebben de laatste jaren enorm aan populariteit gewonnen en verwierven een prominente plaats binnen het format van een behandeling en/of preventiecampagnes. De vele voordelen verbonden aan initiatieven rond zelfhulp maken het dan ook succesvol.

Online test

Ook online bevragingen worden steeds populairder. Het onderzoek naar de validiteit van deze online testen is nog beperkt, maar de eerste resultaten zijn wel al erg positief. Het Vlaamse zelfbeoordelingsinstrument kan bovendien ondersteund worden door een drietal argumenten:

  • De vragenlijsten waarop men zich baseerde zijn betrouwbaar en valide, en vormen bovendien goede instrumenten om te screenen op depressie.
  • De zelfbeoordelingstest biedt geen generiek advies, maar een advies op maat. Vanuit de gezondheidspromotie is geweten dat hoe meer men op maat van de gebruiker werkt, hoe groter de kans bestaat dat de gekozen strategie effectief is.
  • Onderzoek toont aan dat zelfadaptieve tools in educatief opzicht voordelig kunnen zijn.

E-mental health

De Vlaamse campagne maakt gebruik van een combinatie van zelfhulp en een online bevraging. Zelfzorg via het internet, ook wel e-mental health genoemd, kent zowel voor- als nadelen. Onderzoek rond e-mental health is tot hiertoe vrij beperkt, maar de eerste resultaten wijzen al op een enorm potentieel.

Protectieve factoren

De tien stappen die de leidraad vormen doorheen de website, vinden hun oorsprong in internationale campagnes. Ze zijn gebaseerd op de protectieve factoren. Van deze factoren blijkt dat ze een beschermende werking hebben, voor zover ze de ontwikkeling van een depressie kunnen tegengaan.

Meer weten? Download de volledige fijh_onderbouwingstekst_zelfbeoordelingstool.pdf of neem contact met ons.